22 กุมภาพันธ์ 2564
มนุษย์สร้างความเสียหาย ต่อแม่น้ำแทบทุกแห่งทั่วโลก ส่งผลต่อสิ่งมีชีวิต ทำลายระบบนิเวศ


มนุษย์สร้างความเสียหาย ต่อแม่น้ำแทบทุกแห่งทั่วโลก ส่งผลต่อสิ่งมีชีวิต ทำลายระบบนิเวศ

โลกของเราประกอบไปด้วยน้ำในมหาสมุทร 97% ส่วนที่เหลือประกอบไปด้วยน้ำจากธารน้ำแข็ง น้ำใต้ดิน น้ำจากทะเลสาบน้ำจืด จากทะเลสาบน้ำเค็ม จากความชื้นของดิน และบรรยากาศ โดยน้ำในแม่น้ำลำธารคิดเป็น 0.00001%

ถึงจะมีไม่มาก แต่ความสำคัญที่มันมีต่อมนุษย์ และระบบนิเวศนั้นมีมาก ปลาที่อยู่ในแม่น้ำกว่า 17,000 สายพันธุ์เป็นตัวแทน 1 ใน 4 ของสัตว์มีกระดูกสันหลังทั้งหมด

ซึ่งจากงานวิจัยล่าสุดที่ตีพิมพ์ในวารสาร Science เมื่อวันที่ 19 กุมภาพันธ์ 2021 นักวิทยาศาสตร์พบว่าแหล่งน้ำจืดจากแม่น้ำ ลำธาร ทั่วโลกทั้งหมดรอดพ้นจากพฤติกรรมของมนุษย์มีแค่ 14% เท่านั้น

มากกว่าครึ่งของความหลากหลายในแม่น้ำได้รับผลกระทบจากการเข้ามาของชนิดพันธุ์ต่างถิ่น (Alien Invasice Species) มลพิษทางน้ำ การทำเขื่อน การประมงเกินขนาด การทำฝาย การเกษตรชลประทาน และอุณหภูมิที่สูงขึ้นที่ทำให้ปลาในน้ำอาศัยอยู่ในบริเวณเดิมไม่ได้

ซึ่งสายพันธุ์ปลาเอเลี่ยนที่เข้ามาแทนที่ปลาใหญ่อย่างปลาสเตอร์เจียน ก็มีทั้งปลาดุก และปลาจำพวกปลาไนจากเอเชีย หรือ Asian Carp พวกมันแย่งอาหารปลา และทำลายระบบนิเวศในบริเวณ

แม่น้ำที่ถูกคุกคามมากที่สุดจะอยู่ในภูมิภาคยุโรปตะวันตก อย่างแม่น้ำ Thames ในสหราชอาณาจักร และภูมิภาคอเมริกาเหนือ อย่างแม่น้ำ Mississippi ในสหรัฐอเมริกา เป็นที่ที่ประชาหนาแน่น และแม่น้ำได้รับผลกระทบจากพฤติกรรมมนุษย์มากที่สุด

ส่วนแม่น้ำที่ยังคงความหลากหลายทางชีวภาพไว้มากที่สุดนั้นอยู่ในอเมริกาใต้ ในทวีปนี้มีแม่น้ำที่ไม่ได้ถูกคุกคาม 6% จากทั้งหมด แต่แม่น้ำที่ได้รับผลกระทบจากปัจจัยทั้งหลายน้อยที่สุดคือแม่น้ำที่อยู่ห่างไกลในแอฟริกาและออสเตรเลีย

ซึ่งแม่น้ำที่ได้รับผลกระทบน้อยที่สุดนี้ไม่ได้เป็นที่อยู่ของปลาชนิดต่างๆ มากพอที่จะสามารถรักษาความหลากหลายทางชีวภาพของปลาทั่วโลกได้

ทางด้านแม่น้ำในแอมะซอน แม่น้ำคองโก และแม่น้ำโขง กลับเป็นแม่น้ำที่ได้รับผลกระทบเกินคาด เป็นไปได้ว่าเขื่อนที่สร้างใหม่ และปัจจัยอื่นๆ จะทำให้สถานการณ์แย่ลงได้

นอกจากนี้ ยังมีอีกงานวิจัยล่าสุดในปี 2020 ที่เผยว่า การประมงเกินขนาด การเสียแหล่งที่อยู่อาศัยทำให้ปลาไม่สามารถอพยพไปวางไข่ได้เหมือนเดิมจนทำให้มันเสี่ยงสูญพันธุ์ได้ ปลาแม่น้ำที่อพยพไปวางไข่ที่อื่นลดลงอย่างน่ากลัว 76% ตั้งแต่ปี 1970 ซึ่งในยุโรปจำนวนปลาที่อพยพก็ลดฮวบไป 93%

งานวิจัยเผยว่า 1 ใน 3 ของปลาน้ำจืดมีสถานะเสี่ยงใกล้สูญพันธุ์ หนึ่งในนั้นคือปลาบึก (Mekong Giant Catfish)

และก็มีงานวิจัยในปี 2019 ที่เผยถึงอีกปัจจัยอย่างการทำเขื่อนว่า มีแค่ 1 ใน 3 ของแม่น้ำใหญ่ทั่วโลกที่ยังไหลอย่างไม่ขาดสาย เนื่องจากผลกระทบจากการทำเขื่อนที่ทำลายผลประโยชน์ที่ผู้คนและธรรมชาติจะได้จากแหล่งน้ำไปอย่างมหาศาล

อย่างไรก็ตาม ตัวเลขของผลกระทบเหล่านี้อาจไม่เป็นจริงก็ได้ เพราะการหายไปของปลาในแม่น้ำอาจมากกว่าที่บันทึกไว้ได้

แต่ถึงว่าตัวเลขจะถูกต้องหรือไม่ เราก็เถียงไม่ได้เลยว่าแม่น้ำนั้นสำคัญต่อชีวิตคนทั่วโลก งานวิจัยที่ออกมาช่วยเผยให้เห็นว่าเราไม่สามารถทำลายแหล่งน้ำได้อีก สถานการณ์ของแม่น้ำกำลังแย่ แผนการที่มีอยู่อาจไม่เพียงพอ ทุกภาคส่วนควรร่วมมือกันปกป้องแม่น้ำก่อนที่มันจะสายเกินไปกว่านี้สักที

ที่มา: https://www.facebook.com/environman.th


^ top




< back




บริษัท อี-สแควร์ สิ่งแวดล้อมและวิศวกรรม จำกัด (สำนักงานใหญ่)
16 ซอยรามคำแหง 81/1 ถนนรามคำแหง แขวงหัวหมาก เขตบางกะปิ กรุงเทพฯ 10240 [ดูแผนที่ตั้งบริษัท]
โทรศัพท์: 0-2374-0245-7 โทรสาร: 0-2374-0248 อีเมล: welcome_to@esquare-th.com

E-SQUARE FC "One Partner for All Your Problems"


Copyright © 2005
esquare-th.com All Rights Reserved